تقویم شنبه ۳۰ ارديبهشت ۱۳۹۱
Mahabad City Guide
جستجو برای:  
     
در حال دریافت اطلاعات، لطفا صبر کنید...


اطلاعات عمومی شهر مهاباد

مسجد جامع مهاباد



زيباترين و جالبترين اثر تاريخي به جاي مانده از دوران صفوي در منطقه غرب و شمال غرب ايران مسجد جامع مهاباد يا مدرسه شاه سليمان است كه اكنون در قلب شهر قرار دارد و خطبه هاي نماز جمعه در آن برگزار مي شود ، اين مسجد كه اساسا، به عنوان علوم ديني آن زمان در شهر مهاباد كه قديمي ترين و متمركزترين شهر منطقه بوده به وجود آمده در زمان شاه سليمان صفوي و فرمانروايي تنها سلطان و حكمران نيكوكار منطقه كردستان موكريان يعني بوداق سلطان مي باشد ، بوداق سلطان از نوادگان صارم بيگ و فرزند شيرخان مي باشد .
اين مسجد از قديمي ترين مساجد شهرستان مهاباد است كه از حيث توازن در طرح طاق آن 18 گنبد خشتي و شبستاني با 18 ستون سنگي و حجره هاي پيرامون از زيباترين بنا هاي تاريخي استان به شمار مي رود .مصالح به كار رفته در پي ديوارها ستون ها وكف شبستان از سنگ و بقيه قسمت ها از آجر مي باشد.
همانگونه كه گفته شد اين مسجد زيباترين و مهمترين مسجد و بناي دوره صفوي در غرب مي باشد كه در سال 1089 هجري – قمري ساخت آن به پايان رسيده است ، مساحت كلي اين مسجد با حجره هاي رو به حياط و يك سردرورودي و يك حوضخانه در ضلع جنوبي 1259 متر مربع است .
اين مسجد بين خيابان‌هاي حافظ و طالقاني شرقي داخل كوچه مسجد جامع قرار گرفته است.  مسجد به دستوربداق السلطان حاكم مهاباد ساخته شده و در زمان شاه سليمان صفوي تكميل گرديد. مسجدجامع كه قديمي‌ترين مسجد مهاباد است، از حيث توازن در طرح طاق آن، 18 گنبد خشتي و شبستاني با حدود 18 ستون سنگي و حجره‌هاي پيرامون، از زيباترين بناهاي تاريخي استان به شمار مي‌رود.مصالح به كار رفته در پي ديوارها، ستون‌ها و كف شبستان از سنگ است و بقيه قسمتها از آجر مي‌باشد.  
شبستان زيباي آن كه مقدمه اي برشبستان مسجد وكيل شيرازي است داراي ده ستون سنگي نخودي رنگ است كه ارتفاع هر يك از آنها دو متر وشصت سانتي متر است و به صورتهاي يك پارچه ودو پارچه قرار دارد . سقف سر ستونها مربع و طول هر ضلع هفتاد سانتي متر است و غير از پايه هاي مسجد واين ستونها و كف حجره هاي بيروني كه ازاين نوع سنگها پي ريزي شده اند بقيه بنا كلاً از آجر قرمز چهار گوش و ملات و گچ وشن و غيره است ، پشت بام اصلي مسجد را هيجده گنبد آجري نيم كره اي پوشانده كه سابقاً با ناودانهاي سنگي محلي آبريز آن ميسر شده بود . ستونها به شكل منشور هشت ضلع است . طول مسجد 37 متر و عرض آن35 متر است .
دوازده طاق برپايه ها استوار است ديواره هاي غربي و شرقي مجموعاً 12 طاق دارند كه هر ديواره مشتمل بر شش طاق است و ديواره هاي شمالي و جنوبي 6 طاق دارند كه هر ديواره مشتمل بر 3 طلق است .
ديولره هاي شرقي و غربي هر كدام دو پنجره بر قسمت فوقاني دارند كه به تناسب در قسمت ديگر از يك تا چهار پنجره متفاوت است . محراب آن در بخش شمالي قرار دارد ، كف بنا اخيراً با سنگ هاي تيشه اي مرمت گرديده است .

طبقه دوم آن كه بخشي جزئي را شامل مي شود ويژه نمازگزاران زن است كه با بخش اصلي تفاوت كلي دارد ، صحن حياط مشتمل بر حجره هاي متعدد است كه قرينه ورودي آنر ا حوضخانه اي زيبا تشكيل مي داد متاسفانه بر اثر سهل انگاري گنبد و طاق اين حوضخانه به كلي از بين رفته بود كه در دو سال اخير مجدداً به همان فرم وشكل اوليه بازسازي گرديده است .
بخش هاي شرقي و غربي آن هر كدام داراي چهار اطاق حجره اي كه در قسمت شرقي به حجره هاي بخش هاي شمالي و جنوبي نيز هركدام داراي دو طاق و يك درب بزرگ است . فواصل طاق ها 3 متر است ، طول حياط 19 و عرض آن 12 متر است .
در سال هاي اخير با كشيده شدن خيابان در بخش شرقي خارج از مسجد گر چه حريم آن تا اندازه اي آزاد شد ليكن ارتفاع معين خيابان مذكور موجب گرديده كه سنگ هاي زيرين ديواره هاي بيروني در زير خاك مدفون شده و درنتيجه آب   باران به قسمت هاي آجري صدمه وارد آورد كه اگر سريعتر پيگيري نگردد به مرور شاهد تخريب بيشتر آن خواهيم بود .

 متن تنها يادگار مكتوب آن كه كتيبه سردر آن است به مضمون ذيل است :
 الحمدالله الذي وفقني الاتمام هذه المدرسه الشريفه في ايام دوله السلطان الا عدل شاه سليمان الحسين الموسوي الصفوي بهادرخان خلدالله تعالي ملكه في سنه 1089

۱۳۸۷/۰۹/۱۰